\documentclass[10pt,a4paper,portrait]{article}
\usepackage[pdftex]{graphicx}
%\usepackage{fullpage}
%\usepackage[normalleading,normalsections]{savetrees}
\usepackage{url}

\begin{document}
\begin{center}
Filosofie van Kunstmatige Intelligentie, 2008 \\
0440949 Andreas van Cranenburgh \\
{\em Mon Sep  8 16:00:39 CEST 2008}
\end{center}

%\abstract{Het leren van fysieke vaardigheden is gebaat bij gevarieerde training}
%Lees Horner & Westacott hoofdstuk 1, p. 1 t/m 16, en het uitgedeelde hoofdstuk van Copeland (zie Course Documents).
%
%Beantwoord de volgende vragen (ongeveer 200 woorden):
%
%Welke van de drie opties genoemd in H & W m.b.t vrijheid en determinisme vind je het best verdedigbaar? Leg uit waarom.

\section{Vrijheid en determinisme}

\subsection{Filosofie verliest terrein aan de natuurkunde}

Wat betreft vrijheid en determinisme lijken er drie mogelijkheiden te bestaan. In het geval deze twee elkaar uitsluiten moet een van de twee onwaar zijn, terwijl het ook mogelijk zou zijn dat ze elkaar niet uitsluiten.

Echter, als men buiten de filosofie kijkt naar de natuurkunde, dan blijkt dat determinisme allang geen houdbare positie meer is. Er zijn minstens drie bronnen van non-determinisme in de hedendaagse natuurkunde (Penrose, 1999):

\begin{enumerate}
\item ``Quantum indeterminacy'' (het observeren van een partikel verstoort het dusdanig dat onzekerheden geintroduceerd worden).
\item De relativiteitstheorie (het concept van gelijktijdigheid bestaat niet meer, de volgorde van gebeurtenissen hangt af van referentiekader).
\item Het onvoorspelbare verval van identieke radioactieve deeltjes.
\end{enumerate}

Twee kanttekeningen moeten geplaatst worden bij het eerste punt. Ten eerste is het algemeen bekend dat Einstein niet geloofde in toeval, en daarom beweerde dat er ``verborgen variabelen'' moeten zijn, die het gedrag van een deeltje bepalen nadat het geobserveerd is. Dit standpunt is impopulair geworden dankzij Bell's ongelijkheidsexperimenten. Ten tweede wordt vaak tegengeworpen dat de ``quantum indeterminacy'' alleen zou gelden voor elementaire deeltjes. Volgens Penrose (1999) is dit niet juist en is de conditie niet de grootte van de deeltjes maar de kleine hoeveelheden energie. Verder is het een kwestie van onwaarschijnlijkheid dat macroscopische objecten, onder invloed van zeer kleine hoeveelheden energie, toch geen quantum gedrag vertonen. 

Nu rest dus alleen nog de vraag of de vrije wil bestaat. Hoewel dit slechts een metafysisch standpunt lijkt heeft ook hier de natuurkunde iets over te zeggen. Conway en Kochen (2008) tonen aan dat uit de quantum mechanica volgt dat indien de experimentator een vrije wil heeft dan ook de kleinste deeltjes hier gedeeltelijk over moeten beschikken:

\begin{quote}
``Our provocative ascription of free will to elementary particles is
deliberate, since our theorem asserts that if experimenters have a certain
freedom, then particles have exactly the same kind of freedom. Indeed, it is
natural to suppose that this latter freedom is the ultimate explanation of our
own.''
\end{quote}

In hetzelfde artikel wordt ook determinisme afgewezen:

\begin{quote}
``Although, as we show in [1], determinism may formally be shown to be
consistent, there is no longer any evidence that supports it, in view of the
fact that classical physics has been superseded by quantum mechanics, a
non-deterministic theory. The import of the free will theorem is that it is not
only current quantum theory, but the world itself that is non-deterministic,
so that no future theory can return us to a clockwork universe.''
\end{quote}

%Welke standpunten / invalshoeken die niet in H & W worden genoemd, introduceert Copeland? Hebben deze je mening veranderd?
\subsection{Copeland en Horner \& Westacott}
Copeland voegt in vergelijking met Horner \& Westacott enkele voorbeelden toe,
evenals een beter begrip van chaos en bronnen van non-determinisme. Doch ook
hij ontstijgt niet het typische niveau van veel filosofen die kennelijk geen
interesse hebben in het toetsen van hun idee\"en aan de werkelijkheid. Een
conclusie blijft dan ook uit, alsof deze koste wat kost voorkomen zou moeten
worden teneinde de filosofie als onafhankelijke discipline te behouden.

%Inleveren per email, uiterlijk dinsdag 9 september 2008, om 14.00 uur, aan Steijn.Kistemaker@student.uva.nl. Zet in de subjectregel: "[FAI] wk 2".
\subsection{Bronnen}

1999, Penrose, Roger: The Emperor's New Mind: Concerning Computers, Minds, and the Laws of Physics \\
\\
2008, Conway, John \& Kochen, Simon: The Strong Free Will Theorem \\
\url{http://arxiv.org/abs/0807.3286}

\subsection{Anti-bronnen}

2000, Horner \& Westacott: Thinking through philosophy \\
\\
1993, Copeland, Jack: Artificial Intelligence: A Philosophical Introduction
\end{document}